De PAUS-studie: een nieuwe, pijnloze manier om borstkanker op te sporen
In Nederland krijgen jaarlijks zo’n 15.000 vrouwen de diagnose borstkanker. Hoe eerder de ziekte wordt ontdekt, hoe groter de kans op succesvolle behandeling. Het huidige bevolkingsonderzoek gebruikt een röntgenfoto (mammografie) om borstkanker op te sporen. Deze methode werkt goed, maar heeft ook nadelen: pijn door het samendrukken van de borst, blootstelling aan röntgenstraling en soms extra onderzoek met contrastvloeistof.
Wat is de PAUS-studie?
De PAUS-studie onderzoekt de Photo-Acoustic Ultrasound MammoScope (PAM3+). Deze techniek maakt 3D-beelden van de borst zonder straling en zonder contrastmiddel. Het onderzoek is volledig pijnloos.
Hoe werkt het?
De PAM3+ combineert foto-akoestiek en echografie. Bij foto-akoestiek verlicht veilig laserlicht de borst heel kort. Het bloed in de kleine bloedvaatjes neemt het licht op. Omdat tumoren vaak extra bloedvaatjes aanmaken, vallen verdachte gebieden goed op. Het licht zet zich om in trillingen (geluidsgolven) die gevoelige sensoren opvangen. Zo ontstaat een gedetailleerd beeld van de doorbloeding.
Echografie toont de vorm en structuur van de borst. Samen leveren deze technieken in één onderzoek informatie over zowel de doorbloeding als de anatomie.
Hoe verloopt het onderzoek?
De deelnemer ligt op haar buik op een speciale onderzoeksbank. Eén borst hangt door een opening in een met water gevulde cup. Het water zorgt voor een goede overdracht van geluid en licht. De meting per borst duurt ongeveer drie minuten. Het hele bezoek, inclusief een korte vragenlijst, neemt zo’n 45 minuten in beslag. Er is geen pijn of druk op de borst. Na afloop kan de deelnemer direct verder met het normale ziekenhuisbezoek.
Waarom is dit onderzoek belangrijk?
De studie onderzoekt hoe betrouwbaar de PAM3+ afwijkingen opspoort vergeleken met mammografie, echografie, MRI en weefselonderzoek. De focus ligt op de negatieve voorspellende waarde: hoe goed bevestigt de techniek dat er géén afwijking is? Een hoge score kan betekenen dat vrouwen sneller gerustgesteld worden en minder vaak onnodige vervolgonderzoeken ondergaan.
Wie kan meedoen?
Vrouwen van 18 jaar en ouder die naar de mammapoli worden verwezen vanwege een mogelijke afwijking, kunnen meedoen. Deelname is vrijwillig en heeft geen invloed op het behandelplan.
Vooruitblik
Als de resultaten positief zijn, kan de PAM3+ in de toekomst ingezet worden bij het bevolkingsonderzoek of als aanvullend onderzoek, vooral bij dicht borstweefsel of onduidelijke bevindingen. Zo kan borstkanker in de toekomst vriendelijker, sneller en zonder straling worden opgespoord.
De PAUS-studie is een samenwerking tussen het Franciscus Gasthuis & Vlietland, het Erasmus MC en PA Imaging R&D.